Çivril-Dinar karayolu üzerinde, Işıklı Mahallesi’nin hemen yanı başında bir tepe yükselir: Sarıbaba Tepesi. Bugün koyun sürülerinin otladığı bu tepenin eteklerinde, kayaya oyulmuş mezar odaları hâlâ duruyor — bir zamanlar Eumeneia Antik Kenti‘nin ölülerini uğurladığı nekropol alanının kalıntıları.
Eumeneia (Eumania) Nerede, Kim Kurdu?
Eumeneia — bazı kaynaklarda “Eumania” olarak da geçiyor — Denizli’nin Çivril ilçesine bağlı Işıklı Mahallesi sınırlarında, Çivril-Dinar karayolu üzerinde yer alıyor. Kent, Bergama Kralı II. Eumenes’in adını taşıyor; kaynaklara göre Bergama Kralı II. Attalos Philadelphos (MÖ 159-138) tarafından, kardeşi Eumenes’in anısına kurulmuş. Antik dönemde Frigya bölgesi sınırları içinde yer alan kent, idari olarak Apameia (bugünkü Dinar) meclisine bağlıydı.
Sarıbaba Tepesi ve Nekropol
Bugün “Sarıbaba Tepesi” olarak bilinen, kentin üzerinde yükselen düzlük alan, Bizans döneminde bir kale olarak kullanılmış. Tepenin yamaçları ise Eumeneia’nın nekropolünü, yani mezarlık alanını oluşturuyor. Roma dönemine ait çok sayıda yazıt ve sikke, kentin o dönemde önemli ve müreffeh bir yerleşim olduğunu gösteriyor.
Eumeneia’nın Önemi Neydi?
Kentte bulunan yazıtlar ve sikkeler, Eumeneia’nın Roma egemenliği altında canlı bir ticaret ve idari merkez olarak varlığını sürdürdüğüne işaret ediyor. Kentin Glaucus (Gümüş Çayı) kaynağına yakın konumu, tarım ve ticaret açısından stratejik bir avantaj sağlamış olmalı — bölgenin bugün de tarımsal üretimle anılan kimliği, bu antik geçmişle örtüşüyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Eumeneia mı, Eumania mı, hangisi doğru?
Her iki isim de literatürde kullanılıyor; akademik kaynaklarda “Eumeneia”, yerel kullanımda “Eumania” şeklinde de anılıyor.
Eumeneia’ya nasıl gidilir?
Çivril ilçe merkezinden Dinar yönüne giden karayolu üzerinde, Işıklı Mahallesi’ne ulaşarak antik kente erişilebiliyor.
Kent hangi kral adına kuruldu?
Bergama Kralı II. Eumenes’in adını taşıyor; kardeşi II. Attalos Philadelphos tarafından bu isimle kurulduğu aktarılıyor.
Eumeneia, Denizli Ovası’nın batı ucundaki bu antik yerleşimlerden biri olarak, Çivril ve Işıklı Gölü‘nün doğal coğrafyasıyla iç içe bir tarih sunuyor.
